Πέμπτη, 26 Νοεμβρίου 2015

Ενημερωτικό Σημείωμα - Συμφωνία Θεσμών & Κυβέρνησης για τους Πλειστηριασμούς πρώτης κατοικίας



Σε συμφωνία επί βασικών παραμέτρων της αξιολόγησης κατέληξαν την 16 Νοεμβρίου, Κυβέρνηση και πιστωτές, υπό την πίεση βεβαίως και των αρνητικών συνεπειών που θα επέρχονταν από πιθανή μη ολοκλήρωση της προβλεπόμενης έως τα τέλη του χρόνου ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζικών ιδρυμάτων. Μεταξύ των μερών επήλθε συμβιβασμός κυρίως επί του φλέγοντος ζητήματος των πλειστηριασμών της πρώτης κατοικίας, ενώ σύμφωνα με δηλώσεις αξιωματούχων εκ μέρους της ελληνικής πλευράς συμφωνία επιτεύχθηκε για το σύνολο των 48 προαπαιτούμενων μέτρων του πρώτου πακέτου.

Παρόλα αυτά, εκκρεμότητες συνεχίζουν να υφίστανται όσον αφορά στο νέο καθεστώς διευθέτησης των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων/δανείων, με τη μετάθεση της οριστικής επίλυσης του συγκεκριμένου ζητήματος στη διάρκεια του Δεκεμβρίου. Με τη μέχρι στιγμής διαθέσιμη πληροφόρηση, εκτιμάται πως το Δεκέμβριο θα κατατεθεί σχετικό Νομοσχέδιο για τον καθορισμό του είδους των μη εξυπηρετούμενων δανείων (επιχειρηματικά, στεγαστικά και καταναλωτικά) που θα μπορούν να πωληθούν σε ξένα επενδυτικά κεφάλαια (funds). Μάλιστα, για τα επιχειρηματικά για τα οποία υπάρχει και το μεγαλύτερο ενδιαφέρον, θα θεσπιστούν ειδικά κριτήρια, μεταξύ των οποίων ο κλάδος της οικονομίας στον οποίο εντάσσεται το δάνειο θα διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη διαδικασία εξεύρεσης λύσης.
Προστασία πλειστηριασμών πρώτης κατοικίας:
Αν και ακόμη δεν έχουν νομοθετηθεί τα βασικά σημεία της συμφωνίας των Θεσμών με την ελληνική Κυβέρνηση, όσον αφορά στο ζήτημα των πλειστηριασμών της πρώτης κατοικίας και ως εκ τούτου δεν μπορούν να εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα, οι διαθέσιμες πληροφορίες κάνουν λόγο για σύσταση ενός μηχανισμού προστασίας 2 ταχυτήτων, τόσο δηλαδή των ευπαθών κοινωνικών ομάδων όσο και των περισσότερο εύπορων. Ειδικότερα, εντός σύντομου χρονικού διαστήματος, θα νομοθετηθεί:

Η δημιουργία ενός προστατευτικού πλέγματος για τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες (το 25% των δανειοληπτών), το οποίο οριοθετείται με τη θέσπιση των ακόλουθων κριτηρίων:

Α) Η αντικειμενική αξία της πρώτης κατοικίας που θα προστατεύεται θα είναι αξίας έως 170.000 ευρώ, ανεξαρτήτως οικογενειακής κατάστασης.

Β) Τα εισοδηματικά κριτήρια, για τα οποία θα ισχύει η παροχή προστατευτικού πλαισίου, αναμένεται να οριστούν στα 8.180 ευρώ δηλωθέντος ετήσιου εισοδήματος για 1 άτομο και στα 13.917 ευρώ για 2 άτομα, με την προσαύξηση του παραπάνω ποσού για κάθε παιδί και μέχρι 2 συνολικά να ανέρχεται στα 3.361 ευρώ. Συνεπώς, το εισοδηματικό κριτήριο για μια τετραμελή οικογένεια υπολογίζεται στα 20.639 ευρώ ετησίως.

Επικουρικά, στην προφύλαξη των πλέον αδύναμων κοινωνικών ομάδων, θα συμβάλλει και το ίδιο το κράτος, καθώς το γνωστό «δίχτυ κοινωνικής προστασίας» μπορεί να συνεισφέρει στην κάλυψη ορισμένων βασικών αναγκών, όπως π.χ. η καταβολή των μηνιαίων δόσεων στην τράπεζα, μέσω κάποιας μορφής κρατικής επιδότησης συνολικού ύψους έως 100 εκ. ευρώ για το 2016.

Για τους υπόλοιπους δανειολήπτες, με εισοδήματα και κατοικία μεγαλύτερης αξίας, οι οποίοι όμως εξαιτίας της κρίσης δεν κατάφεραν να ανταποκριθούν στις συμβατικές τους υποχρεώσεις με τα πιστωτικά ιδρύματα, αναμένεται να ισχύσουν τα εξής:

Α) Η αντικειμενική αξία της πρώτης κατοικίας θα είναι έως 230.000 ευρώ, ανεξαρτήτως οικογενειακής κατάστασης.

Β)
 Τα προαναφερθέντα εισοδηματικά κριτήρια θα πολλαπλασιάζονται με συντελεστή 1,7, με αποτέλεσμα το εύρος του ετήσιου οικογενειακού ορίου που θα προστατεύεται για ένα άτομο να διαμορφώνεται στα 13.906 ευρώ, για τα δύο άτομα στα 23.659 ευρώ, ενώ για κάθε παιδί και μέχρι 2 συνολικά το όριο θα ανέρχεται στα 5.714 ευρώ. Ο συγκεκριμένος συντελεστής, ο οποίος στην ουσία διαμορφώνει ένα εισοδηματικό «δίχτυ» προστασίας αξίας 35.086 ευρώ για μία τετραμελή οικογένεια θα έχει περίοδο ισχύος μέχρι το τέλος του 2018, οπότε και θα δρομολογηθεί η αναθεώρησή του.

Οι δανειολήπτες της δεύτερης κατηγορίας θα πρέπει να ικανοποιούν και κάποια επιπλέον κριτήρια, τα οποία μπορεί μέχρι στιγμής να μην έχουν οριστικοποιηθεί/διευκρινιστεί, θα λαμβάνουν όμως σε κάθε περίπτωση υπόψη τους την επιδεικνυόμενη στη διάρκεια του προηγούμενου χρονικού διαστήματος συνέπεια ως προς την αποπληρωμή των δανείων τους. Χρήζει αναφοράς η πρόβλεψη σύμφωνα με την οποία ο καθορισμός της μηνιαίας προς πληρωμή δόσης των υπόχρεων της συγκεκριμένης κατηγορίας, η οποία θα παραμένει σταθερή για διάστημα 3 ετών, θα προκύπτει με βάση τον συνυπολογισμό μίας σειράς σημαντικών παραμέτρων, όπως η εισοδηματική και η εν γένει συνολική περιουσιακή τους κατάσταση, η εμπορική αντί της αντικειμενικής αξίας του ακινήτου κ.α.

Ως προς την τελευταία παράμετρο πρέπει να τονιστεί το γεγονός πως τόσο για την πρώτη κατηγορία δανειοληπτών (25% του συνόλου) όσο και για το υπόλοιπο ποσοστό που θα δικαιούται την προστασία της πρώτης κατοικίας του και συνολικά/αθροιστικά προσεγγίζουν περίπου το 60% των δανειοληπτών, θα διαγράφεται το χρέος που προκύπτει από τη διαφορά μεταξύ της εμπορικής αξίας στην οποία είχε αγοραστεί το ακίνητο και της τρέχουσας. Παρόλα αυτά, για να υλοποιηθεί ένα τέτοιο εγχείρημα πρέπει να αποσαφηνιστούν ορισμένα σημεία, που συσχετίζονται κυρίως με το σχηματισμό προβλέψεων επισφαλειών από την πλευρά των τραπεζών.

Το μεγάλο πρόβλημα εντοπίζεται σε εκείνες τις περιπτώσεις που ενώ η εμπορική αξία του ακινήτου είναι υψηλή τα δηλωθέντα εισοδήματα είναι χαμηλά, με συνέπεια η επίτευξη εξωδικαστικού συμβιβασμού να κρίνεται ως η πλέον ενδεδειγμένη λύση, μία διαδικασία η οποία καθίσταται περισσότερο ελκυστική λόγω και των διαθέσιμων επιλογών που περιγράφονται στον επικαιροποιημένο Κώδικα Δεοντολογίας της ΤτΕ. Η γενικότερη εικόνα του ύψους των μη εξυπηρετούμενων στεγαστικών δανείων ως προς το σύνολο των χορηγήσεων (400.000 επί συνόλου 1,2 εκ.) αλλά και όσων έχουν προσφύγει στο Ν. Κατσέλη (περίπου 170.000), με την πλειοψηφία των περιπτώσεων όμως να μην έχει ακόμη εκδικαστεί, καθιστά αδήριτη την ανάγκη οριστικής και άμεσης διευθέτησης ενός τόσο κομβικού ζητήματος.


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου